วัดซางตาครู้ส (Santa Cruz Chruch)

ที่ตั้ง : 112 ซอยกุฎีจีน แขวงวัดกัลยา เขตธนบุรี กรุงเทพมหานคร 10600

ประวัติความเป็นมา

          วัดซางตาครู้ส หรือ วัดกุฎีจีน เป็นศาสนสถานคริสต์ นิกายโรมันคาทอลิกที่สําคัญที่อยู่คู่กับชุมชนกุฎีจีนเก่าแก่ ริมฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยา โดยบริเวณที่ตั้งของวัดอยู่ใกล้กับ พระราชวังเดิม สมัยธนบุรี สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช พระราชทานที่ดินให้แก่ชาวโปรตุเกส ซึ่งร่วมทําการศึก ต่อต้านพม่าจนได้รับชัยชนะ นักบวชชาวโปรตุเกสจึงได้เริ่ม ก่อสร้างอาคารวัดหลังแรกที่สร้างด้วยไม้ทั้งหมดแล้วเสร็จในพุทธศักราช 2313 ต่อมาได้เกิดเพลิงไหม้ครั้งใหญ่ในชุมชน เมื่อพุทธศักราช 2376 ทําให้อาคารวัดพังเสียหายทั้งหมด จึงต้องก่อสร้างใหม่ด้วยอิฐถือปูน และได้ก่อสร้างใหม่อีกครั้ง ในพุทธศักราช 2459 โดยคุณพ่อกูเลียลโม กิ๊น ดา ครู้ส (Gutielmo Kinh Da Cruz) ซึ่งเป็นอาคารวัดหลังที่เห็น ในปัจจุบัน จนกระทั่งในพุทธศักราช 2539 จึงได้รับการ ปฏิสังขรณ์ครั้งใหญ่ขึ้นอีกครั้งหนึ่ง

ลักษณะสถาปัตยกรรม

          โบสถ์วัดซางตาครู้สเป็นอาคารรูปแบบสถาปัตยกรรมแบบเรอเนสซองส์ (Renaissance) และ สถาปัตยกรรมแบบนีโอคลาสสิก (Neo Classic) เป็นอาคารก่ออิฐฉาบปูน มีผังเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าวางตัวใน แนวขวางหันหน้าไปทางทิศเหนือออกสู่แม่น้ำเจ้าพระยา มีจุดเด่นที่ยอดโดมแบบอิตาลีซึ่งมีลักษณะคล้ายคลึง กับโดมแห่งมหาวิหารฟลอเรนซ์ (Florence Cathedral) หรือโดมของพระที่นั่งอนันตสมาคม ภายในเป็น อาคารชั้นเดียว มีการใช้เสาลอยรับน้ำหนักของฝ้าเพดานแบบโค้ง รวมถึงกระจกสีที่เป็นเรื่องราวเกี่ยวข้องกับ คริสต์ศาสนา สันนิษฐานว่าออกแบบโดยคุณพ่อแปร์โร (Perro) ผู้มีความรู้ความสามารถทางด้านสถาปัตยกรรม ท่านได้ออกแบบวัดต่างๆ หลายวัด ทั้งนี้อาจมีสถาปนิกชาวอิตาเลี่ยนเป็นผู้ตรวจสอบอีกชั้นหนึ่งด้วย ส่วนช่างก่อสร้างเป็นช่างชาวจีนในชุมชนชาวกุฎีจีน โดยมีคุณพ่อกูเลียลโมเป็นผู้ควบคุมการก่อสร้างเอง

          ภายในอาคาร มีซุ้มพระแท่นบูชาสําคัญอยู่ที่ผนังด้านหลังสุดของวัด ตรงกลางซุ้มประดิษฐานรูป พระเยซูเจ้าทรงถูกตรึงกางเขน รูปแบบของซุ้มจะทําเลียนแบบชั่วอาคารแบบกรีก คือ ทําเสาติดผนัง 2 ต้น หัวเสาประดับลวดลายปูนปั้นปิดทอง ภายในซุ้มแท่นบูชาผนังด้านหลังและฝ้าเพดานทําเป็นช่องโค้งรูปครึ่ง วงกลมรองรับซุ้ม 3 ข้าง ภายในโค้งแบ่งเป็น 3 ช่วง คือ ช่วงบนลงรักปิดทองเป็นสัญลักษณ์ของท้องฟ้า ตรง กลางเป็นเครื่องหมาย ths (lesus hominis salvator) พระเยซูไถ่มนุษยชาติ ล้อมรอบด้วยมงกุฎหนามและรัศมี ส่วนล่างเขียนเป็นรูปท้องฟ้าและมีดวงดาวประดับ ลักษณะฝ้าเพดานมีเอกลักษณ์โดดเด่นเป็นรูปโค้งคล้าย ประทุนเรือ ฝ้าเพดานแบ่งซ่องเป็นกรอบสี่เหลี่ยม จํานวน 189 ช่อง ทําเลียนแบบท้องฟ้า ตรงกลางประดับด้วยดาวเพดานสีทองซ่องละ 1 ดวง ผนังด้านข้างทั้ง 2 เจาะช่องหน้าต่างไม้บานใหญ่มนข้างละ 7 ช่อง ส่วน บนรูปครึ่งวงกลมเป็นซ่องแสงประดับด้วยกระจกสีต่างๆ เป็นภาพมรรคาศักดิ์สิทธิ์ (way of the cross) 14 สถาน ซึ่งมีความงดงามมาก

วัดซางตาครู้ส (กุฎีจีน)

ที่ตั้ง : เลขที่ 112 ซอยกุฎีจีน ถนนเทศบาลสาย 1 แขวงวัดกัลยาณ์ เขตธนบุรี กรุงเทพมหานคร

หมุดแผนที่ : https://maps.app.goo.gl/XsXSuL2ujdRyXaNVA

ประวัติความเป็นมา : วัดซางตาครู้ส (กุฎีจีน) หรือเดิมชื่อวัดบ้านกุฎีจีน เป็นวัดคาทอลิกในเขตการปกครองของมิซซังโรมันคาทอลิกกรุงเทพฯ สร้างครั้งแรกในสมัยกรุงธนบุรี ประมาณ พ.ศ. 2312 อาคารวัดหลังปัจจุบันเป็นอาคารหลังที่สาม สร้างเมื่อ พ.ศ. 2456 โดยได้รับอิทธิพลจากสถาปัตยกรรมเรอเนซองส์ (Renaissance architecture) และนีโอคลาสสิก (Neoclassical architecture) ศาสนกิจที่จัดขึ้นเป็นประจำสม่ำเสมอ ได้แก่ การประกอบพิธีบูชาขอบพระคุณ (มิสซา) และพิธีศีลศักดิ์สิทธิ์ตามหลักศาสนา การสอนคำสอน และ
การประกอบพิธีกรรมในวันสำคัญทางศาสนาหรือวาระสำคัญต่าง ๆ  มีคริสตชนเข้าร่วมศาสนกิจเดือนละประมาณ 12,00 คน

ฐานะทางกฎหมาย : เป็นวัดคาทอลิกลำดับที่ 3 ตามบัญชีที่ 1 แห่งพระราชบัญญัติ ว่าด้วยลักษณ ฐานะ
ของวัดบาดหลวงโรมันคาทอลิกในกรุงสยาม ตามกฎหมาย โดยได้รับการประกาศรับรองฐานะทางกฎหมาย ตามประกาศกรมการศาสนา เรื่อง วัดคาทอลิกตามพระราชบัญญัติ ว่าด้วยลักษณ ฐานะของวัดบาดหลวงโรมันคาทอลิกในกรุงสยาม ตามกฎหมาย ฉบับลงวันที่ 20 พฤศจิกายน พ.ศ. 2566 และประกาศลงใน
ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 141 ตอนที่ 22 ง หน้า 3 วันที่ 14 มีนาคม พ.ศ. 2567

ลิงก์ใบประกาศรับรอง : https://ratchakitcha.soc.go.th/documents/13177.pdf